Stop speculatie met voedsel!

Trefwoorden:

Nu BNP Paribas besliste een punt te zetten achter sommige speculatieve fondsen is het aan de Belgische overheid om de volgende stap te zetten.

speculatie

Volgens een recent rapport dat Oxfam Frankrijk op 12 februari publiceerde, zouden de belangrijkste Franse banken niet minder dan 18 fondsen bezitten waarmee ze op de grondstoffenmarkten kunnen speculeren. En dat voor een totaalbedrag van 2,5 miljard euro. BNP Paribas controleerde alleen al meer dan de helft van deze fondsen, voor een totaal bedrag van 1,4 miljard euro. Sinds de enorme prijsstijgingen voor levensmiddelen van 2008 dringt Oxfam aan om de financiële speculatie op grondstoffen te reguleren.

Spectaculaire stijgingen

De markt voor landbouwgrondstoffen is bijzonder rendabel voor speculanten en wordt dus meer en meer een puur financiële aangelegenheid. Dat ’ten gelde maken voor winst’ leidt geregeld tot pieken in de voedselprijzen zoals we die gezien hebben in 2008, 2010 en 2012. Tussen februari 2005 en februari 2008 stegen de voedselprijzen gemiddeld met 83%. Er werden recordhoogten van 191% genoteerd voor basisvoedsel zoals graan. Deze heftige prijsstijgingen hebben een extreme impact op de armste gezinnen in Zuidlanden want zij moeten soms tot 75% van hun budget aan voeding besteden.

Door de bankencrisis is de Belgische Staat de belangrijkste aandeelhouder geworden van BNP Paribas. De regering Di Rupo engageerde zich in haar regeringsverklaring expliciet om “een wettelijk kader op te stellen waarmee buitenmaatse speculatie op voedselgrondstoffen en energie kan vermeden worden”. Ook werd de minister van Financiën door Oxfam en andere ngo’s geïnterpelleerd over de financiële producten die BNP Paribas ontwikkelde om op de honger te speculeren. Maar toch werd tot op vandaag geen enkele maatregel genomen om concreet een einde te stellen aan die praktijken.

De regeringsverklaring respecteren

Na de publiekscampagne van Oxfam Frankrijk zette BNP Paribas een stap in de goede richting. De dag na de publicatie van het Oxfam-rapport besliste de bank 2 van haar 11 fondsen te schorsen die speculeren op de prijs van voedselgrondstoffen. Dat is op zich al een mooie overwinning maar we moeten beslist verder gaan totdat al deze fondsen definitief afgesloten zijn.

Het sluiten van deze speculatieve fondsen zal slechts mogelijk zijn als de regering haar engagement concreet in werking zet. De bank heeft een eerste geste gedaan als gevolg van de publieke druk, nu is het aan de regering om de volgende stap te zetten. Samen met andere Belgische ngo’s heeft Oxfam eveneens een studieopdracht gegeven om de speculatieve producten die Belgische banken op de landbouwmarkt aanbieden te onderzoeken. Bij de publicatie van de resultaten in mei zullen we onze regering in ieder geval aan haar engagementen herinneren.

Voor meer info:

  • Thierry Kesteloot, beleidsmedewerker Voedselsoevereiniteit
    Tke (at) oxfamsol.be of 02 501 67 55